Tỉa nhẹ, bón phân và theo dõi rầy xanh sau vụ trà xuân

Đến giữa tháng 6, vụ trà xuân ở các đồi chè phía tây Hàng Châu và các vùng chè lân cận đồng bằng sông Dương Tử cơ bản đã kết thúc. Trọng tâm đồng ruộng chuyển sang san lại mặt tán hái, giữ ổn định bộ rễ và chuẩn bị lứa búp tiếp theo. Ba sai sót gặp nhiều nhất lúc này là tỉa quá muộn khiến mặt tán không đều, thoát nước chậm sau mưa làm vùng rễ bị bí, và kiểm tra chậm khiến rầy xanh cùng bệnh thán thư lan rộng. Quản lý giai đoạn này hiệu quả nhất khi tỉa, bón, thoát nước và giám sát đi theo cùng một trình tự.

1. San đều mặt tán hái trước và hoàn thành đợt tỉa nhẹ thứ hai trước khi nắng nóng kéo dài

Hướng dẫn chính thức cho chè vụ hè thu nêu rõ đợt tỉa nhẹ thứ hai nên hoàn thành trước cuối tháng 7, với vết cắt mới cao hơn vết cắt cũ 5 đến 10 cm. Ở các đồi chè dốc của Hàng Châu, cần kiểm tra trước xem mặt tán có chỗ lồi lõm hay cành bên có xòe quá rộng không rồi mới tỉa. Nếu sắp có nắng nóng gay gắt hoặc mưa lớn, nên lùi ngắn để tránh vết cắt mất nước hoặc nhiễm bệnh.

2. Bón phân theo đợt quanh thời điểm tỉa, đất dốc nên bón theo rãnh

Khuyến cáo chính thức cho biết sau lứa chè hè, vườn chè kinh doanh nên bón 15 đến 20 kg urê mỗi mẫu mu hoặc 30 đến 40 kg phân hỗn hợp chuyên dùng cho chè, lấp đất theo rãnh dọc mép tán. Trên đất dốc, đặt phân ở phía trên hàng chè sẽ giảm thất thoát dinh dưỡng do nước chảy tràn. Nếu hấp thu qua rễ chậm, có thể bổ sung phân bón lá mỗi 7 đến 10 ngày trước khi lứa búp mới bật ra, tránh thời điểm sát mưa và nắng trưa.

3. Kiểm tra rãnh trước mưa, xới nông sau mưa để cứu rễ trước tiên

Phần lớn đồi chè Hàng Châu nằm trên đất dốc, vì vậy rãnh thoát nước, rãnh bậc thang và cửa thoát nước dọc đường nội đồng cần được kiểm tra trước đợt mưa. Hướng dẫn quốc gia yêu cầu nạo vét trước mưa và dọn bùn nhanh sau mưa. Khi lớp đất mặt se lại, xới nông sẽ giúp phục hồi độ thông khí của đất. Cỏ dại dày, cành đổ và rễ lộ cần xử lý ngay trong ngày; rễ phải ổn trước rồi mới nói đến việc đẩy búp.

4. Theo dõi rầy xanh và bệnh thán thư trước rồi mới quyết định xử lý

Kế hoạch sâu bệnh chè năm 2025 xếp rầy xanh, sâu đo chè và bệnh thán thư vào nhóm rủi ro trọng điểm của vùng Giang Nam, trong đó có Chiết Giang. Sau vụ trà xuân và sau khi tỉa, nên bắt đầu bằng bẫy dính vàng đỏ, bẫy đèn, hái nhiều đợt với tần suất dày và dọn cỏ dại khó trị để hạ áp lực ban đầu. Khi vết bệnh trên lá lan rộng hoặc số lượng rầy tăng lên, mới chuyển sang xử lý đúng điểm bằng thuốc đã đăng ký và tuân thủ thời gian cách ly.

5. Gộp dữ liệu bẫy, ẩm đất và các đợt tỉa vào cùng một sổ lô

Với đồi chè, bộ dữ liệu số hữu ích nhất thường khá đơn giản: lượng mưa hoặc ẩm không khí, ẩm vùng rễ, biến động số lượng trong bẫy, cùng các đợt tỉa và bón phân. Khi một trạm thời tiết nhỏ, cảm biến ẩm cơ bản, bẫy côn trùng và ghi chép hiện trường trên điện thoại cùng nằm trong một sổ lô, hợp tác xã sẽ nhìn nhanh hơn lô nào cần thoát nước trước, lô nào cần bổ sung dinh dưỡng trước và khu nào rầy xanh đang tăng. Những trang trại có điều kiện hơn có thể bổ sung drone để kiểm tra lá và phun cục bộ.

6. Giữ ổn định lứa búp tiếp theo bằng đúng thứ tự: chỉnh tán, bổ sung dinh dưỡng, giữ thoát nước, rồi hoàn tất giám sát

Trong vài ngày tới, không nên đảo thứ tự: chỉnh đều mặt tán trước, sau đó bón phân theo đợt theo sức cây và địa hình, tiếp theo giữ ổn định thoát nước và độ thoáng khí của đất, cuối cùng mới hoàn tất hồ sơ sâu bệnh. Làm đúng thứ tự này, bộ rễ sẽ thông thoáng hơn, búp hè ra đều hơn và áp lực rầy xanh cùng thán thư khó tăng vọt. Đây cũng là nền cho lứa búp kế tiếp và vụ trà xuân năm sau.